Krommenhoek 31
De stenen van dit huis zijn veel ouder dan huis "Het Kromhout" uit 1933.
Een kromhout is een stuk kromgegroeid hout.

Waarschijnlijk was hier vroeger dicht in de buurt een scheepswerf.
Want de Kalkhaven was toen nog niet gedempt.
En daar werd dit soort hout gebruikt.

Het kan ook zijn dat deze scheepswerf "Het Kromhout" heette.
Op veel plaatsen waren vroeger scheepwerven te vinden met die naam.
Kalkhaven Spaarpotsteeg
Er was in 1609 een bakker die Willem van Duynen heette.
Een nogal spaarzaam of een beetje vrekkerig figuur zelfs.
Hij kocht een naamloos pand en gaf het huis de naam "De Spaarpot".

De smalle steeg is genoemd naar het huis: De Spaarpotsteeg.
Je moet goed kijken om deze gevelsteen te vinden aan het begin van de steeg.
Hij zit niet zoals je zou verwachten op een oud pand.
Want dat oorspronkelijke huis is er niet meer.
Burgstraat 43
Gorinchem ligt in de Alblasserwaard.
Veel gevelstenen beelden Bijbelse voorstellingen uit.

Vroeger was hier wijnhandelaar Arnoldus van Ouwerkerk gevestigd.

De gevelsteen laat de verspieders van Israel zien.
Mozes zond hen uit om het beloofde land te verkennen.
Ze kwamen tot het dal Eskol en sneden daar een rank met wijndruiven af.
Hier zie je ze met twee man die tros op een draagstok meedragen.
Appeldijk 3 Vogelensangsteeg
Op de Appeldijk moet je even een soort steegje inlopen.
Dat heet de Vogelensangsteeg.
Aan het eind hiervan kom je op een binnenplaats.

Hier stond in 1601 de brouwerij van de familie Snoeck.
Jaja: van de rijke tak met ck op het eind.

In 1638 werd de brouwerij omgedoopt tot "De Gekroonde Snoeck".

In 1708 ging men over tot nieuwbouw en werd het een pakhuis.
Appeldijk 31
Er was hier ooit een bloeiende graanhandel.
Het graan werd in pakhuizen opgeslagen voor verder transport.
Dit pand werd in 1873 neergezet door koopman Peter de With.

De gevelsteen "Dit is int kornschip" geeft uitdrukking aan de graanhandel.
En het vervoer hiervan per schip sinds 1611.
Appeldijk 39 Blauwe Haansteeg
De naam van het pand is eind 16e eeuw al bekend.
Ook de bijgelegen steeg is zo vernoemd.

Deze gevelsteen "Den blaauwen haen" is pas in 1977 geplaatst.
Wel mooi en toepasselijk, maar niet echt heel oud.
Langendijk havenkant
In 1910 bouwde Rijkswaterstaat hier een nieuwe brugwachterswoning.
En die kon gelijk de sluis ook nog wel bedienen want die is er vlakbij.
De oude steen van het oorspronkelijke pand is opnieuw ingemetseld.

Nou zou je denken dat de bewoner toen in 1640 een hoedenmaker was.
Maar Jan de Reeder was helemaal geen hoedenmaker.
Waarschijnlijk droeg hij vaak een blauwe hoed.

Zelfs toen hadden ze al humor!
Revetsteeg 3
Dit is een hele mooie gedenksteen.
Deze steen werd in 1549 onthuld.

Een stukje geschiedenis:
In 1417 stierf hier in de Revetsteeg Willem van Arkel.
De laatste telg van het geslacht van Arkel.
Hij probeerde de stad te veroveren op vrouwe Jacoba van Beieren.
In de strijd met het graafschap Holland faalde hij echter.
En moest het met de dood bekopen.
Molenstraat 12
Het huis "Het Vergulde Slot" werd in 1559 door Willem Adriaans gekocht.
Die Willem was slotenmaker.

Dit is echter geen oude steen want hij is pas in 2000 ontworpen.
Bert Wieland is de ontwerper en Elly Veelenturf de maker ervan.
En sinds die tijd zit deze steen in dit oude pand.
Molenstraat 15
Dit is het Burgerkinderweeshuis wat in 1566 is gebouwd.
Om de hoek in de steeg is een luikje te vinden.
Daar konden de vondelingetjes worden achtergelaten.

Op de steen zien we Jezus die de kinderen tot zich laat komen.
Links geeft de schoolmeester onderwijs.
Rechts staat de weesmoeder die de kinderen wast.
In 1743 werd de gevel helemaal vernieuwd en is deze steen geplaatst.

Matthijs Aelbertz. en zijn vrouw Mariken Kolff stichtten dit weeshuis.
Zelf waren ze kinderloos gebleven.
Ze bepaalden dat het huis na hun dood een kinderweeshuis zou blijven.

Ook nu nog wordt het huis door een zorginstelling gebruikt.
Grote Markt hoek Kerksteeg
In vroegere tijden zat hier een apotheker in dit pand.
Die apotheek heette in 1671 "In de Granaet Appel".

Granaatappels werden namelijk gegeten tegen buikloop.
En tegen onregelmatige menstruatie.

Zo zie je maar: bepaalde ongemakken zijn van alle tijden!
Kerksteeg 8
Het wapen van het Hoogheemraadschap Land van Arkel beneden de Zouwe.
Deze steen is al verschillende keren verhuisd.
Sinds 1818 was hier echter het magazijn van dit Hoogheemraadschap.
Gasthuisstraat 25
Huis "Dit is in Betlehem" is gebouwd in 1566.
Op de steen zie je de aanbidding van het kindje Jezus door de herders.
Een van die herders blaast op een doedelzak en verspreidt de hemelse muziek voor hen die willen horen.

Tot 1995 was hier het Gorcums Museum gevestigd.
Dit museum verhuisde naar het voormalige stadhuis op de Grote Markt.

Tegenwoordig zit er in dit pand een boekhandel.
Gasthuisstraat hoek Driekoningenstraat
In 1661 woonde hier Dirk van Vianen die kabels maakte.
Dat huis heette toen "De Gulden Cabel" - logisch eigenlijk :)

Bij een eigendomsoverdracht in 1849 vergiste de notaris zich echter.
Toen heette het pand ineens "De Gulde Capel".
Ik zou zeggen: "Ho eens ff notaris corrigeren die naam!"
Maar dat durfden ze toen kennelijk niet.

Zodoende kwam er deze steen met daarop een kapelvlinder.
Haarstraat 112
Eigenlijk hoort deze steen niet op deze plek.
Want hij komt uit een tuinhuis ergens achter de Appeldijk.
Hij is hier nu ingemetseld, misschien wel door degene die hier naar toe is verhuisd.
Wellicht als aandenken aan zijn oude stek.
Maar dat is mijn idee.

De afbeelding toont Venus die verleid wordt door Pan.
En Amor helpt hierbij een handje.
Arkelstraat 57
Dit pand is veel ouder dan het jaartal wat op de gevelsteen staat.
In 1621 wordt het in een archiefstuk "De vos en de crean" genoemd.
Al met al toch een mooie gevelsteen op dit pand.